Acht jaar geleden begon Hollandse Luchten: samen luchtkwaliteit meten en beter begrijpen wat er speelt in onze leefomgeving. Met als doel: samen werken aan betere luchtkwaliteit. Inmiddels zijn er verschillende meetgroepen actief, met 174 SODAQ-sensoren en 133 NO₂-buisjes verspreid door Noord-Holland.
Om te onderzoeken hoe Hollandse Luchten zich verder kan ontwikkelen, vulden 114 betrokkenen een vragenlijst in. Dit waren zowel leden van de meetgroepen (n=50) als andere geïnteresseerden, bewoners en samenwerkingspartners.
Veel waardering voor Hollandse Luchten
De resultaten laten zien dat deelnemers positief zijn over Hollandse Luchten. Vooral het inzicht dat de metingen bieden, de mogelijkheid om zelf bij te dragen aan onderzoek en de samenwerking tussen bewoners, experts en overheden worden gewaardeerd.
“Je geeft geïnteresseerde inwoners en degenen die zich zorgen maken een stem.”
“Dat er objectief gemeten wordt en dat deze informatie openbaar is.”
Een meerderheid van de deelnemers is tevreden over Hollandse Luchten. Onder leden van de meetgroepen is dat zelfs 68%.
Hollandse Luchten vergroot kennis en bewustwording
Het onderzoek laat zien dat Hollandse Luchten bijdraagt aan meer kennis over luchtkwaliteit. Ruim zeven op de tien deelnemers geven aan dat zij door hun betrokkenheid meer weten over luchtvervuiling, gezondheid en factoren die invloed hebben op de luchtkwaliteit.
Ook het gevoel dat er samen gewerkt wordt aan positieve verandering is sterk aanwezig. Twee derde van de deelnemers heeft het idee dat Hollandse Luchten helpt om beweging te creëren rond het onderwerp luchtkwaliteit.
Van meten naar impact
Tegelijkertijd komt uit het onderzoek een duidelijke boodschap naar voren: alleen meten is niet voldoende. Deelnemers willen vooral beter begrijpen wat de resultaten betekenen en vooral dat er iets met de resultaten gebeurt.
Slechts een minderheid van de deelnemers heeft op dit moment het gevoel dat de inbreng van bewoners daadwerkelijk terugkomt in acties of beleid.
Deelnemers zeggen hierover:
“Resultaten zouden idealiter meer actie opleveren. Het niet echt aanhaken van gemeentes voelt vaak frustrerend.”
“Ik zou willen dat provincie en gemeenten Hollandse Luchten meer gaan omarmen als platform/instrument om samen met bewoners de leefomgeving te verbeteren.”
“Wat doen gemeente en provincie precies met de data en de analyses? Hoe nemen ze dat mee? De gemeente omarmt Hollandse Luchten nog niet echt als iets waar ze zelf iets aan hebben.”
Verschillende behoeften van leden en niet-leden
Het onderzoek laat ook zien dat leden en niet-leden andere wensen hebben.
Leden willen vooral meer inzicht in de meetresultaten, meer duiding van de data en meer concrete acties naar aanleiding van de resultaten. Zij willen weten hoe metingen écht kunnen bijdragen aan een gezondere leefomgeving.
“Meer directe impact maken op het lokale en provinciale beleid.”
Niet-leden geven juist aan dat zij gemakkelijker zouden willen deelnemen. Zij vragen om meer zichtbaarheid van Hollandse Luchten en uitbreiding naar nieuwe gebieden.
“Ik ben geïnteresseerd, maar hoe kan ik meedoen?”
Wat deelnemers belangrijk vinden voor de toekomst
Voor de komende jaren noemen deelnemers vooral drie onderwerpen als belangrijk:
- bewustwording en gedragsverandering rondom luchtkwaliteit
- meer inwoners betrekken
- een sterkere samenwerking tussen inwoners, gemeenten en andere overheden
Daarnaast denken veel deelnemers dat samenwerking met scholen en jongeren kan helpen om meer bewoners te bereiken en te betrekken.
Hoe verder?
De resultaten van dit onderzoek laten zien dat Hollandse Luchten kan rekenen op een betrokken gemeenschap van inwoners die waarde hechten aan onafhankelijke metingen, kennisdeling en samenwerking. Tegelijkertijd klinkt een duidelijke wens door: deelnemers willen niet alleen meten, maar ook beter begrijpen welke inzichten de metingen opleveren en welke verandering daarmee mogelijk wordt.
De komende periode gaan we daarom aan de slag met de resultaten van dit onderzoek. We gebruiken de inzichten bij de verdere ontwikkeling van Hollandse Luchten en bij het maken van plannen voor de toekomst. Samen met bewoners en partners onderzoeken we hoe we de opgedane kennis nog beter kunnen benutten en hoe we de betrokkenheid bij het project kunnen versterken.
Ben je benieuwd naar het hele rapport? Kijk dan hier.
